Tirkiş Cumageldi

Tirkiş Cumageldi

Tirkiş Cumageldi, Sovyet döneminde doğan ve Türkmen Türkleri hakkında yapıtlar veren, çok yönlü bir törütmendir. Türkmen yazınının temel taşlarındandır. Türkiye’de daha çok Kara Yıldırım uzun öyküsüyle bilinen yazar, aynı zamanda oyun yazarı ve gazetecidir.

Tirkiş Cumageldi 25 Ekim 1938 Salı günü, Türkmenistan’ın Marı ilinde doğdu. 1952 yılında, obasındaki yedi yıllık temel eğitimini tamamladı. Orta öğretimini Marı kentinde bitirdi;1956 yılında Maksim Gorki adındaki Türkmen Devlet Üniversitesinin Türkmen Dili ve Edebiyatı Fakültesini okumaya hak kazandı.

 

Genç Yazar

 

Cumageldi, üniversite yaşamında yazmaya başladı. Birinci sınıfta, Cumhuriyet Edebiyat dergisine ilk öyküsünü gönderdi, yapıtı yayımlandı. O günden beri Tirkiş Cumageldi’nin öyküleri, Türkmenistan yazın alanlarında sürekli yayımlanmaktadır.

 

1961 yılında, yüksek öğrenimini tamamladıktan sonra, televizyonda dört yıl yönetmen olarak çalıştı. Bu yıllar, yazarın en verimli geçen yılları oldu. Daha otuz yaşını aşmamış genç yazar için başarılar ardı ardına geldi. Öykü betikleri basıldı ve Moskova’da, Rusçaya çevrilerek yayımlandı.

 

Koşuk, Öykü, Görmük

 

Yazarın, “Gelin Ece” adlı öyküsü görmüğe uyarlandı, oyun izleyicilerce beğeniyle karşılandı.

 

Tirkiş Cumageldi, 1965 yılında TMT Kurumundan ayrıldı, Türkmenfilm kurumuna geçti. Türkmenistan’ın devlet sinema kuruluşunda senaryo ve kurgu kurulunun üyesi oldu.

 

Yazar, 1978 yılında tamamladığı “Dünya Her Şeyi Hatırlıyor” adlı romanı ile Türkmenistan’ın en önemli ekin törüt ödülü olan, Mahtumkulu Ödülünü kazandı.

 

Acundaki Türk yazınına çok değerli katkıları olan Türkmen Türkü yazarın onlarca öyküsü, koşuğu yayımlandı.

 

Yapıtları Türkiye Türkçesiyle yayınlandı. Özbek, Kazak Türkçesine aktarıldı; on ayrı dile çevrildi.

 

Yapıtları

 

• Çaknışık – 1964
• Gelin Ece – 1968
• Ömür davası – 1971
• Başaşağı – 1972
• Bağrımızın Badaşağı – 1977
• Canserek – 1979
• Daşrabat – 1982
• Mihenk Taşı – 1985
• Kara Yıldırım – 1989
• Yanan gelinler – 1991
• Merv’den Mekke’ye Çenli – 1994
• Korku Belası – 201
• Milli Oyun – 2011